Uzlaşma Nedir?
Uzlaşma, suçtan mağdur olan kişinin suç şüphelisi ile
anlaşması sonucunda ceza kovuşturmasının sona ermesidir.
Uzlaşma Nasıl Yapılır?
Soruşturmayı yürüten makamlar taraflara uzlaşma isteyip
istemediklerini sorarlar. Her iki taraf da uzlaşma istediğini
belirtirse bir uzlaştırmacı tarafından yürütülecek uzlaşma
süreci başlar. Taraflar uzlaştırmacı aracılığı ile görüşür ve
uzlaşmayı sağlayacak bir sonuca varılırsa, suç şüphelisinin
ortaklaşa kararlaştırılan şeyi yapmasıyla uzlaşma süreci
tamamlanır, ceza kovuşturması biter.
Her Suçta Uzlaşma Mümkün müdür?
Hayır. Uzlaşma ancak kanunda belirtilen suçlara ilişkin
soruşturma ve kovuşturmalarda mümkündür. Bu suçlar şunlardır:
• Soruşturulması ve kovuşturulması şikâyete bağlı olan suçlar
(cinsel saldırı suçları ve etkin pişmanlık hükümleri olan suçlar
hariç)
• Kasten yaralama suçu (üçüncü fıkrası hariç, TCK madde 86;
madde 88),
• Taksirle yaralama (TCK madde 89),
• Konut dokunulmazlığının ihlali (TCK madde 116),
• Çocuğun kaçırılması ve alıkonulması (TCK madde 234),
• Ticari sır, bankacılık sırrı veya müşteri sırrı niteliğindeki
bilgi veya belgelerin açıklanması (dördüncü fıkrası hariç, TCK
madde 239),
Uzlaşma
Teklifini Kim Yapar?
Uzlaşma Cumhuriyet savcısının gözetimi altında yapılan
bir süreçtir. Uzlaşma teklif Cumhuriyet savcısı veya onun talimatı ile
kolluk (polis ve jandarma) tarafından yapılır. Eğer yapılmamışsa ve dava
açılmışsa ceza mahkemesi hâkimi yapar. Uzlaşma teklifinin kabul edildiği
üç gün içerisinde bildirilmezse teklif reddedilmiş sayılır. |
 |
Uzlaşma Teklifini Kabul Edersek Ne Olur?
Uzlaşma süreci başlamış olur. Bir uzlaştırmacı aracılığı
ile devam eden bu süreçte taraflar ile görüşülür ve suçtan zarar gören
kişinin maddi veya manevi zararlarının nasıl giderileceği konusunda
taraflar müzakere ederler.
Uzlaştırmacı Kimdir?
Uzlaşma sürecini yürüten kişidir. Cumhuriyet savcısı bu
işi bizzat yapabileceği gibi hukuk eğitimi almış bir kişiyi de
uzlaştırmacı olarak görevlendirebilir. Taraflar anlaşarak kendilerinin
seçtiği bir avukatın veya hukuk eğitimi almış bir diğer kişinin
uzlaştırmacı olarak görevlendirilmesini isteyebilirler.
Uzlaşma Süreci Ne Demektir?
Tarafların uzlaştırmacı gözetiminde müzakere ettiği süreç
demektir. Bu süreç gizlidir. Taraflar arasındaki konuşmalar ileride
aleyhlerine kullanılamaz.
Uzlaşmayı Kabul Edersem Oyalanmış mı Olurum?
Mağdurlar uzlaşma sürecinin zaman kaybı olduğunu ve suç
şüphelisi de zaman kazanacağını düşünebilir ancak bu doğru değildir.
Uzlaşma hızlı birsüreçtir. Uzlaştırmacı 30 gün içinde süreci
tamamlamakla yükümlüdür. Cumhuriyet savcısı gerek görürse bu süreyi 20
gün uzatabilir. Uzlaşma süresince zamanaşımı süresi işlemez.
Uzlaşmayı Kabul Edersem Aldatılabilir miyim?
Hayır. Uzlaşma, Cumhuriyet savcısının kontrolü altındaki
birsüreçtir. Serbest iradenizle karşı tarafın teklifini kabul etmezseniz
süreç sona erer.
Suç Şüphelisi Beni Kandırmak İçin Uzlaşmayı Kabul Edip, Anlaştığımız
Şeyi Yapmazsa Ne Olur?
Böyle bir şey mümkün değildir. Uzlaşma sonucunda varılan
anlaşma yerine getirilmeden soruşturma dosyası kapatılmaz. Eğer karşı
taraf vaadini yerine getirmezse uzlaşma yapılmamış sayılır.
Uzlaşmayı Kabul Edersem Suçlu Çıkar mıyım?
Hayır. Uzlaşma teklifini kabul etmek, suç itirafı demek
değildir. Uzlaştığınız ve uzlaşma konusunu yerine getirdiğiniz takdirde
hakkınızdaki soruşturma kapatılır ve adli sicile (sabıka kaydı)
kaydedilmez.
Uzlaşma Teklifini Kabul Ettim! Ne Üzerine Anlaşabiliriz?
Uzlaşma taraflara bırakılmış bir süreç olduğundan taraflar hukuka
aykırı olmamak koşulu ile maddi veya manevi herhangi bir konu üzerinde
anlaşmak konusunda serbesttirler.
• Fiilden kaynaklanan maddî veya manevî zararın tamamen ya da kısmen
tazmin edilmesi veya eski hâle getirilmesi,
• Mağdurun veya suçtan zarar görenin haklarına halef olan üçüncü kişi ya
da kişilerin maddî veya manevî zararlarının tamamen ya da kısmen tazmin
edilmesi veya eski hâle getirilmesi,
• Bir kamu kurumu veya kamu yararına hizmet veren özel bir kuruluş ile
yardıma muhtaç kişi ya da kişilere bağış yapmak gibi edimlerde
bulunulması,
• Mağdurun, suçtan zarar görenin veya bunların gösterecekleri üçüncü
şahsın, bir kamu kurumunun ya da kamu yararına hizmet veren özel bir
kuruluşun belirli hizmetlerini geçici süreyle yerine getirmesi veya
topluma faydalı birey olmasını sağlayacak bir programa katılması gibi
diğer bazı yükümlülükler altına girilmesi,
• Mağdurdan veya suçtan zarar görenden özür dilenmesi.
Uzlaştık, Şimdi Ne Olacak?
Uzlaştığınız takdirde anlaştığınız şeyi yapmakla
yükümlüsünüz. Örneğin tazminat ödemek, ya da bir derneğe bağış yapmak
konusunda anlaştıysanız, ödemeyi veya bağışı yaptığınızda, savcılık
aşamasında iseniz hakkınızda dava açılmayacak, mahkeme aşamasında iseniz
açılmış olan dava düşecektir. |